her sey icin kullanilan bir sözcük artik. ama en cok da "iyi" veya "güzel" yerine kullaniliyor.
"cok basarili bir yemek olmus hakketten" diye bir sey duyabiliyorsunuz, "bir patates püresi olarak ne basarmis, söyler misin bana?" diye sorabiliyorsunuz akabinde.
esasen dogru kullanimda yemek lezzetli, yemek güzel; basarili olan da yemegi yapan kisi.
robert kolej cevresinin bolca basvurdugu bir niteleme sifatidir. dur durak bilmeden, uysun uymasin*, her turlu durum, insan, objeyi tasvir etmekte kullanilir. insanin aklini basindan alan bir kisim ornekleri:
"basarili sigara" - icimi kolay, guzel tadli anlaminda. "basarili telefon" - yeni teknoloji, bol atraksiyon, dayaniklilik anlaminda. "basarili cinayet" - bunu cozemedik henuz. "basarili hareket" - komik olabilir, got edici olabilir, karizmatik olabilir. nereye ceksen oraya uzuyor. (bkz: daha gider bu)
son yıllarda iyi yemekleri nitelemek için söylenen ve artık duyulması bıkkınlık veren söz. ikiz kardeşi, mekanları nitelemek için kullanılan "keyifli"dir.
sahip olmak için ufak bir checklisti tamamen doldurmanız gereken sıfat. checklistimizi de verelim tam olsun.
__doğmak, doğarken abuk subuk hatıralara sahip olmak. __anaokulundan pekiyi ile mezun olmak. __abuk subuk, değişik uğraşlar sahibi olmak. __ilkokuldan örnek öğrenci olarak mezun olmak. __iyi bir liseden mezun olmak, liseyi mümkünse 4.5 üzeri ortalama ile bitirmek. __öss'de ilk 300'e girmek, fen dalında bir iş seçmek.-olmadıysa ya işletme ya hukuk.-(bu da yurdumdan neden şair, ressam vs. çıkmadığının esas sebebidir.) __iyi bir işe girmek, ayda en az 5000 dolar kazanmak. __evlenmek, karının güzel ya da kocanın yakışıklı olması. __çocuk sahibi olmak, örnek aile gösterilmek. __kariyerde yükselmek, süper olmak. __kariyerini en yüksek noktada bitirmek. __emeklilikte abuk uğraşlara sahip olmak. (çiftlik işleri vs.) __torun sahibi olmak, torunun da bu checklistte belirli bir yere gelmesi. __geride yüzlerce bin dolarlık servet bırakmak. __ölmek.
evet, bunların hepsini yaptıysanız sahip olduğunuz şeydir. ha neye yarar bu sıfat, orasını bilmem.
cidden de son yıllarda gerzek kullanımlarına şahit olduğumuz bir kelimedir. "ayy şekerimm çok başarılı bir film yaaa" gibi. bu film okumayı yazmayı mı sökmüş aids'e çare mi bulmuş nedir?? dalga geçer dururdum. ta ki tdk'nın "başarılı" tanımını okuyana dek:
bildiğimiz, güvendiğimiz tdk meğerse başarılı kelimesinin bu gerzek kullanımını destekliyormuş! e o zaman keyifli kelimesi de serbest olsun, dilediğimizce "ay şekerim çok keyifli film, bildiğin gibi diil" diyebilelim.
geçmişe ait onca hatıranın, alışkanlığın, takıntıların arasında hayatta neyi özlemezsin diye sorsalar ilk sıralarda söyleyeceğim bir kelimedir "başarılı"
- bak yeni sigara tablası aldım - vaay, başarılı!
ya da,
- abi şu şarkıyı dinledin mi - uuuu başarılııı...
allah belamızı versin ne nalet adamlarmışız ya... tikilerin "çok ka" 'sı kadar beter bir kullanımdı; ota başarılı, boka başarılı...
tiki mekanlarda garsonların da kullandığı ya da kullanmak zorunda bıraklıdığı sözcük galiba. tanışmam şöyle olmuştu:
-merhaba bize bir kahve bir de sahlep -sahlep çok başarılı değil yalnız -?? ee nasıl? niye ? -sütle değil tozdan yapıyoz ondan iyi olmuyo yani -heeee o zaman iki kahve alalım biz
tüm seksenler ve doksanlar boyunca murat murathanoğlu'nun serbest atışlarda basket olduğunda kullandığı kelime. belki hala kullanıyordur, bayadır dinlemedim adamı bilemem..
küçük burjuvanın mottosu. orta sınıfın el kitabının en nezih özeti. insan dediğin hayran kalır, tapar, vay amına koyim der; yaşayan, damarlarında kan dolaştıran insan. bu kadar mesafeli, bu kadar hissiz, cinsiyetsiz bir kelime belki yoktur. bunu diline pelesenk eden insan da tüketim toplumunun tezgahında seri üretimle elde edilmiş bir zihin formasyonuna sahiptir ve merhabalar gibi hitaplar da aynı zihnin dışkısıdır. zamanımızın uniseks zihniyetiyle birebir örtüşür. biraz dayak zannımca bunlarda bir kıpırdanya yaratabilir, damarlarına kan enjekte edilmesine vesile olabilir.