milleti olusturan unsurlar basliginda gectigi gibi turkiye cumhuriyeti'nde ne yaziktir ki millet kavrami din ile bagdastirilmistir. turan gorusu bu nedenen oturu gerceklesmesi neredeyse imkansiz olan bir utopyadir. musluman diye azerilere, ozbeklere yonelirken, hristiyan diye gagauzlari yok saymak gorusun zaten bastan celiskili oldugunu gosterir. saf irk, saf kan gibi gunumuz dunyasinda aramanin bile salaklik olacagi ayni irk unsurunu zaten gecmek gerekir. geriye elimize amac birligi ve dil birligi gelmektedir ki, amac birliginde herhalde birincil olarak ekonomik bagimsizlik hedeflenmelidir. bu da haydi tek devlet olalim soyleminden ziyade haydi ortak ticari isler yapalim olmasi daha bir gercekci olacaktir. dil birligi konusunda ise acinak halde olan turkiye cumhuriyeti turkologlarinin orta asya turk cumhuriyetlerindeki turkologlara soylecek veya ogretebilecek cok fazla bir seyi yoktur. sozcuk mu diyelim kelime mi tartismalari ve bu tartismalara dayali olan senin siyasi gorusun bu sen topsun! kavgalari yapilirken, akil verilmeye calisilan diger devletlerin arastirmacilari cince'ye verdigimiz yapim eklerinin sayisini cikartmakla mesguldurler.
şehname'de firdevsi iran'ın efsanevi hükümdarlarından feridun'un dünyayı oğulları arasında paylaştırdığını ve oğlu tur' a düşen yerlere de turan denildiğini yazar. efrasiyap da bu turun oğludur.
uzzzbek dilinde (ozbekler oyle uzzbek demekten hoslaniyor evet efendim) turon diye gecen duzluk, ki guneybati kazakistan, kuzeybati ozbekistan ve turkmenistan'in bir kismini kaplamaktadir. kuzeyinde kazakistan'in saryarqa yaylalari, dogusunda tien shan ve pamir-alay; guneyinde kopet-dag sirasi, batisinda hazar denizi'nin yer aldigi bilgisini ise brittanica'dan derhal aktarmak isterim. turan bolgesinin bolca kum ve kilden olusan bir cografyasinin oldugu gercegini de aktarmak isterim, bu denli mevzu yapilan bolgenin esasen colden hallice oldugu da kayitlara gecsin diye. merakim ise su yonde acaba turan kurulursa bas kenti kazan mi olur, yoksa namangan mi.
turan dendiginde her turk gencinin aklina tek ve ayni sey gelse de dunyadaki tek turan sinirlari henuz tartismali olsa da asagi yukari cinden avusturyaya kadar oldugu yonunde neredeyse konsensusa varilmis bolge degil sevgili sozluk. turan ismini seneler once kapmis olan etruskler, bu isme karsilik gelen seyin ask, bolluk, bereket, saglik ve iyilik guzellik tanricalari olduguna karar vermisler. turan kendisi cok guzel bir kadin olarak resmedilir, gerekirse heykeli dikilir. yunanlilarin afrodit adli kopukten bozma tanricasi ve romalilarin gokteki yildiz gibi, olmadi gezegen gibi parlak venus'u ile asagi yukari ayni islere baksa da sirtindaki kanatlari ile bu diger ikisinden ayrilir. misal venus ilk donemlerinde tamamen turan'dan ozenilmis bir karaktere, hanim hanimcik bir yapiya sahipken romalilar yunanlilara nedense pek ozendiklerinden neticede kendisini de onunla bununla asnada fisnede bir karaktere cevirmisler, ayip etmislerdir. turan etrusklerin asagi yukari keltlerdeki faerie'lere denk gelen lasa'lari ile birlikte gosterilir ama bunlari kanatli sisko melekler olan cupid bozmasi sevimsiz bebelerle karistirmayalim. turan da tum bereket tanricalari gibi ciplak gezmeyi sevse de cok acilip sacilan bir yapiya sahip degildir, hatta bir eliyle ortunen digerinde ayna tutan doneminin orhan veli tandansli sairlerini hasta etmis oldugunu tahmin ettigim pozlari vardir. en sevdigi hayvan siyah kugu ve guvercindir (bunun siyah olmasi sart degil).
hazirlik sinifinin o cesaretsiz, cekinik bir o kadar da tatli yillarinda hafizama kazinmis sahis. hep dalga gecerdi ya, dalga gecmesi "hos" sayilirdi. ingilizceyi ogrenmeye yeni baslamamdan midir nedir, aklima geldikce "to run" fiili de es zamanli bir bicimde aklima gelir, ona kosasim, onunla kosasim gelirdi :)
içerisinde ziyadesi ile faideli bir bilgi yarışması barındıran web sitesi. benim epey işime yaradı**zorlayan bir kaç soruyu paylaşmayı borc bilirim:
soru1:ilk hiong-nu (hun) sehri hangisidir? a)kırmalık b) jilun-ha c) ma-ma-ia d)ulan ude e) atla-sun
soru2:attila ile papa 4.leon’un 452 yılında roma’nın isgal edilmemesi için yaptıkları görüsme ne kadar sürdü? a)üç gün b) birkaç dakika c) bir hafta bir ay d) dokuz gün e) bir yıl
soru3:il itmis bilge kagan’ın karısı niye aglayarak gelin oldu? a)çünkü çinli idi ve ülkesini terk etmek ağır geldi b) sevincinden ağladı c) kağan onu sevmiyordu d) babası istememişti o zorla kaçmıştı e) kağan aslında kızkardeşinin de kocasıydı
soru4: ay tengride kut bulmıs alp bilge kagan kimdir? a)uygur kağanı b) göktürk tanrısı c) uygur tanrısı d)tanrı e) kazaklar’ın tanrısıdır
soru5:uygurlar’ı ilk kez toparlayan kimdir? a)shih-chien b) ku-tu-lu c)kuma-tı d)co-huen e) shoho
soru6:sorlar üce kadar nasıl sayar? a)bir iki üç b)bir ikki uç c)pir iygi üş d)ber ekki eç e)ir ikki uç
soru7: eski türkler tüy döken ev hayvanlarına ne derdi? a)tülek b)heyvan c) köpek d) kuçu e) tüylü
soru8: mete babasından tahtı nasıl aldı? a)babası öldü b) kardeşi ölünce c) babası vazgeçti d) darbeyle e) babasını öldürerek
bir benzerini oluşturmak için türk cumhuriyetlerinde çalışmalar da yapılmıştır. 1993'te ab benzeri bir model oluşturmak için taşkent'te uzun görüşmeler yapılmasına rağmen yine de "daha sonra şu şu icraatlerde bulunmuşlardır" diyesi kimsenin yoktur. ayrıca bu görüşmelerde saparmurad türkmenbaşı'nın izolasyon sevdası ifşa olunmuştur.